Entsegu batetik bestera

Tdiferencia • 13 de febrero de 2025

Iciar Irurtia Orzaiz

Lan-taldeak azken txanpari ekin dio jada. Eszenatokira salto egiteko egunak kontatu eta xehetasun guztiak zehazten saiatzen da. Ugari dira, eta lana, zorrotza. Tenpoak, koreografiak, jantziak, eszenografia edo taulen gaineko kokapena. Onin y el Misterio del Teatro / Onin eta antzerkiaren misterioa antzezlana Gayarre antzokian izango da ikusgai hiru aste barru. Lan handiko egunak dituzte aurretik; errepasoak, soinu-probak, argiztapen-diseinua eta jantzien azken ukituak. Oso gutxi falta da… Funtzioa hasteko!

Atrezzoak ikuslea Atxondotik Gayarrera eramatea, funtzioan bete-betean murgilduaraztea eta Onin eta bere koadrila rekin abenturak bizitzeko aukera ematea. Aktoreak eszenatokian aise mugitzea, eszenografiara ohitzea eta dena aurreikusitako denboren arabera egitea. Banakako eta taldeko lan-ordu asko behar dira helburua lortzeko. Taldea jarraitu dugu bere entseguetako batean. Eta hemen azalduko dizugu…

Beriaingo Kultur Etxe ko eszenatokia mugimenduz beteta dago. Batzuk gora eta besteak behera. Gainbegiradak, neurriak hartzea, bildu eta apaindu egin beharra dago. Presarik gabe, baina etenik gabe. Eskailera baten gainean igota, Manoli -modista- eszenatokiaren dekoratuari bere magia emango dien gortina distiratsuak prestatzen ari da. Conchi Redin (Tdiferencia) txizontziak kutxetatik ateratzen ari da, eta Maite Redin ek (Tdiferenciako kide eta antzezlanaren zuzendariak) arretaz ipintzen ditu jantziak esekigailuen gainean. « Ez, horrela ezin dugu utzi. Besaulki-patiotik ez da ikusiko… ». Fermin Matilla -goitik behera beltzez jantzita- atsedenik gabe dabil eszenatokiaren gainean, alde batetik bestera: kakoak jarri, pertxak doitu eta oihalak jartzen ditu aldagelako horma izango denaren gainean. Buruz errepasatzen ditu eszenografiaren mugimenduak, eta agertokia ikusleek ikusi gabe zeharkatzeko modurik azkarrena zein den aztertzen du.

Onin eta bere lagunak , berriz, testua errepasatu, barre egin, abestu eta solasaldi entretenigarrian dabiltza. Irati MuñozOnintza – , Iban AlgueaErik -, Celia FañanásSara –, Naiara AzpilkuetaAinara – eta Kimetz EtxabeAimar – dira taldeko kideak. Ibon Martinen taldeari bizia emango dioten bost aktoreak dira. Koadrilak Afrikara bidaiatu zuen, Halloween gaua gozatu zuen, basoaren misterioa deskubritu zuen edota surf txapelketan parte hartu zuen. Antzerki abentura honetan, koadrila Iruñeko Gayarren murgilduko da, eta bertan, jakin-minak eta misterioak bat egingo dute istorio dibertigarri bat kontatzeko.

Goiza frenetikoa da. Izan ere, lan ugari izateaz gain, nerbioak ere badaude. Estreinaldia hurbiltzen ari da, eta xehetasun asko argitu behar dira. Goizeko hamaikak dira eta ordu erdi eskasean, ikuskizunaren argiztapenaren diseinatzailea –Acrónica Producciones taldeko David Bernués – antzokiraino hurbilduko da bere lana osatzeko.

Beraz, funtzioa berriro hasi arte geratzen den denbora animoak lasaitzeko aprobetxatzen dute. Eszenatoki gainean kafe bat eta patata tortilla elkarbanatu dute zuzendariaren urtebetetzea ospatzeko. Baina aisiak hogei minutu besterik ez du iraun, eta berriro eszenara atera aurretik, antzezleek berotze-ariketei hasiera ematen diete.

Isiltasuna. Funtzioa hastera doa. «Soinurik ez dugunez, nik jarriko dut musika» , zuzendariak dio besaulkitik. Eta, momentuan, koadrila eszenatokiaren gainean agertzen da.

Gaurkoa eszenografiarekin egiten duten lehen entsegua da eta horrek bere zailtasuna dakar. Antzeztaldea aldaketa guztietaz arduratzen da eta, gainera, tenpoak oso kontrolatuak izan behar dituzte. « Oso motel zoazte… Eta kontuz eszenografia jotzearekin! Hemendik zuek ikusten ez dituzuen arazoak ikusten ditugu guk… », dira zuzendaritzak besaulki-patiotik apuntatzen dituen ohartarazpenetako batzuk. Aldi berean , Conchi Redin ek estreinaldiaren aurretik zehaztu beharreko xehetasun guztiak idazten ditu, eta David Bernués eszenaratzeari begira dago, ikuskizunaren argiztapena behatuz.

Maite Redin zuzendariak eta Ainhoa Ruiz zuzendari laguntzaileak eszenaratzea zuzentzen dute eta talde artistikoaren mugimenduei zehatz-mehatz erreparatzen diete: « Berriro errepika dezakegu eszena hau? ». « Bai, hori da. Horrela ondo doa». « Zu eszenografiaren parte zara. Momentu honetan, kapa eta antifaza jartzeko denbora duzu ».

Arratsaldeko ordu biak pasata, eszenografiarekin egindako lehen emanaldia amaitzen da. Orain, lana aztertzeko unea da. Ainarak soinekoa aldatu beharko du, Sarak, lokarridunak beharrean, gomadun zapatilak jantzi beharko ditu, eta taldeak laguntza eman beharko dio Aimarri protesia egokitzeko. Doikuntza gehiago eta lan asko egiteke dago oraindik. Onin y el Misterio del Teatro / Onin eta antzerkiaren misterioa antzezlanaren estreinaldia arrakastatsua izan dadin behar den guztia. Eta hala izango da. Horretaz ziur gaude.

Onin eta Antzerkiaren Misterioa Gayarre antzokian estreinatuko dute: abenduaren 30ean, gaztelaniaz, eta urtarrilaren 2an, euskaraz. Eta sarrerak agortzear daude!

Por Tdiferencia 11 de agosto de 2026
La producción de la compañía navarra se estrenará el 25 de octubre, en el Espacio Cultural Los Llanos de Estella. En euskera, por la mañana, y en castellano, por la tarde. Nafarroako konpainiaren ekoizpena urriaren 25ean estreinatuko da Lizarrako Los Llanos Kulturgunean. Euskaraz, goizean, eta gaztelaniaz, arratsaldean.
Por Tdiferencia 22 de julio de 2026
Habló de dislexia y de incomprensión. De confusión, miedo y algo de culpa. Pero también de cariño, empatía, respeto y diversidad. La Brubuja Disléxica presentó el 17 de julio una de las actividades de mediación contempladas en este proyecto de Tdiferencia, que cuenta con el apoyo del departamento de Cultura del Gobierno de Navarra a través de Artempro y cuyo estreno en euskera y castellano tendrá lugar en Estella, el próximo 25 de octubre. / Dislexiaz eta ulerti ezaz hitz egin zuen. Nahasmenaz, beldurraz eta errunduntasun apur batez ere bai. Baina baita maitasunaz, enpatiaz, errespetuaz eta aniztasunaz ere. Uztailaren 17an, Brubuja dislexikoak Tdiferenciaren proiektu honetan aurreikusitako bitartekaritza-jardueretako bay aurkeztu zuen. Proiektuak Nafarroako Gobernuko Kultura Departamentuaren babesa du, Arteproren bidez, eta euskarazko zein gaztelaniazko estreinaldia datooren urriaren 25an izango da, Lizarran.
Por Tdiferencia 16 de julio de 2026
¡Te la presentamos! La Brubuja Disléxica es la protagonista del nuevo espectáculo que Tdiferencia estrenará en octubre en Estella. Si quieres conocerla, acompáñanos este verano y descubre cómo la Brubuja resuelve su problema... Tiene dislexia y a veces le bailan las letras. La actividad de mediación se presenta al público, el 17 de julio, en Lerín. / Aurkezten dizugu! Brubuja Dislexikoa da Tdiferenciak urrian Lizarran estreinatuko duen ikuskizun berriaren protagonista. Ezagutu nahi baduzu, zatoz gurekin uda honetan, eta ezagutu nola konpontzen duen Brubujak bere arazoa... Dislexia du, eta, batzuetan, hizkiak dantzan hasten zaizkio. Bitartekaritza-jarduera uztailaren 17an aurkeztuko da jendaurrean, Lerinen.
Por Tdiferencia 7 de julio de 2026
Por unos días, se convertirán en periodistas locales. Resumirán la actualidad del valle, prepararán entrevistas y editarán un podcast. De la mano de Tdiferencia y con la colaboración del Ayuntamiento de Puente la Reina-Gares, los niños y las niñas de 6 a 12 años podrán disfrutar de actividades infantiles durante las cuatro semanas del mes de agosto.
Por Tdiferencia 2 de julio de 2026
Iciar Irurtia Orzaiz
Por Tdiferencia 2 de julio de 2026
El suyo fue el más votado. De entre el centenar de "brujas" que se mostraron en la Sala de Armas de la Ciudadela, del 18 al 21 de junio en Rincones y Recovecos Navarra, el de Irantzu resultó ganador. Y su Brubuja Disléxica le permitió ganar los 400€ del premio para gastar en la librería que ella elija. ¡Enhorabuena! / Berea bozkatuena izan zen. Ekainaren 18tik 21era bitartean, Iruñeko Zitadela Arma Aretoan, Rincoces y Recovecos Navarra ekitaldiaren barruan ikusgai jarri ziren ehun bat “sorginen” artean Irantzurena irabazi zuen. Eta haren Brubuja Dislexikoari esker, berak aukeratutako liburu-dedan gastatzeko 400 euroko saria irabazi du. Zorionak!
Por Tdiferencia 29 de junio de 2026
Hace apenas una semana que el festival de artes escénicas en espacios singulares llenó de música, teatro y danza la Ciudadela de Pamplona, Legaria, Úcar, Tirapu y Fustiñana. Aún resuenan los aplausos, los últimos pasos de danza y las pequeñas luces que iluminaron la poterna de la Ciudadela. La octava edición ya es historia, ¡pero Tdiferencia ya sueña con el Festival de 2027!
Por Tdiferencia 24 de junio de 2026
Este verano, la cultura regresa al entorno rural. De la mano de Tdiferencia, vuelven las actividades Kul, dirigidas a niños y niñas de 6 a 12 años, en julio y agosto. Podrán convertirse en avezados periodistas y contar la actualidad del valle y aprenderán a crear personajes, imaginar historias o declamar.
Por Tdiferencia 19 de junio de 2026
Es el título de la adaptación de la obra "De rosas y de lirios" que Bagira-Bagara presentará el 20 de junio en la Ciudadela de Pamplona, en el marco del festival Rincones y Recovecos Navarra. Veinticinco minutos de teatro y danza.
Por Tdiferencia 19 de junio de 2026
Zurrunka Teatro presentará el sábado, 20 de junio, en Legaria su espectáculo de títeres de guante. Una adaptación de la tradición napolitana de Pulcinella adaptada al momento actual.